1. Home
  2. News
  3. Χρίστος Γούδης: Τα διδάγματα της «Πλάτωνος Πολιτείας» Αν βιώνετε...

Χρίστος Γούδης: Τα διδάγματα της «Πλάτωνος Πολιτείας» Αν βιώνετε...

Χρίστος Γούδης: Τα διδάγματα της «Πλάτωνος Πολιτείας»  Αν βιώνετε...
Χρίστος Γούδης: Τα διδάγματα της «Πλάτωνος Πολιτείας»

Αν βιώνετε την κρίση, µη διερωτάσθε για το ποιος φταίει. Γιατί η κρίση είναι πρωτίστως πνευµατική, ψυχική και πολιτισµική. Κι αυτό γιατί όλοι εµείς, σαν άλλοι Ποσειδωνιάται, «την γλώσσα την ελληνική ξεχάσαµε τόσους αιώνας ανακατευµένοι µε Τυρρηνούς, και µε Λατίνους, κι άλλους ξένους». Κι αποκοπήκαµε από την ελληνικότητά µας, αυτή που εξέπεµψαν κατά τον χρυσό αιώνα της ιστορίας µας οι αυθεντίες του ανθρώπινου πνεύµατος, µιλώντας τη γλώσσα µας, σµιλεύοντας την ιδιοπροσωπία µας και ανυψώνοντας την ψυχή µας στον κόσµο των Ιδεών, µακράν των εφήµερων και φθαρτών επιδιώξεων της καθηµερινότητας των µυωπικών οριζόντων.
Καλούµαστε σήµερα να ξαναβρούµε την προγονική κληρονοµιά µας και να σηκώσουµε το βάρος της. Γιατί δεν αρκεί ότι γεννηθήκαµε Έλληνες, πρέπει να φτάσουµε στο ύψος που αρµόζει στους Έλληνες. Η πλατωνική «Πολιτεία», το περί αρετής και δικαιοσύνης κορυφαίο έργο τού κατ’ εξοχήν οικουµενικού φιλοσόφου, µας δείχνει τον δρόµο της αναζήτησης ενός καλύτερου σήµερα. Αρκεί να τη γνωρίσουµε και να την κατανοήσουµε. Αυτό επιδιώκουµε µε το παρόν έργο.
Το έργο που κρατάτε στα χέρια σας κρυσταλλοποιεί και επιµερίζει την ουσία, τα νοήµατα, τις επιδιώξεις και τις µεταφυσικές θεωρήσεις της πλατωνικής «Πολιτείας», µε λόγο και τρόπο λιτό, λακωνικό, σύγχρονο, πλαισιωµένο συνάµα µε παρενθετικές προτάσεις-κλειδιά στο πρωτότυπο κείµενο, µε στόχο να αποτελέσει ταυτόχρονα και µέσο και σκοπό, µέσο δηλαδή για να επιτύχουµε τον σκοπό µας, να επανακτήσουµε την ταυτότητά µας, τον ενάρετο τρόπο ζωής, ατοµικά και συλλογικά, ως πρόσωπα και ως κοινωνία.
Η πλατωνική «Πολιτεία» είναι το ιερό ευαγγέλιο των Ελλήνων και κανείς µας δεν δικαιούται να µην το γνωρίζει, αν θέλει να αισθάνεται «τῷ ὄντι Ἕλληνας».
Από τις εκδόσεις Κάκτος κυκλοφορεί το βιβλίο του Χρίστου Γούδη, Πλάτωνος «Πολιτεία», μια λακωνική προσέγγιση σε µια λακωνική αντίληψη περί πολιτείας.

-Η επεξήγηση στον τίτλο του έργου σας ότι πρόκειται για μια λακωνική προσέγγιση μιας λακωνικής αντίληψης περί Πολιτείας προκαλεί το ενδιαφέρον του αναγνώστη. Υπάρχει κάποιος νεωτερισμός στο έργο σας που αναφέρεται στο κορυφαίο αυτό έργο του Πλάτωνα;
Τηρουμένων των αναλογιών, ο νεωτερισμός έγκειται στην αποκάλυψη και ταξινόμηση των ευρημάτων μιας σημαντικής αρχαιολογικής ανασκαφής. Ο Σλήμαν για παράδειγμα έκανε χρονοβόρες ανασκαφές μέχρι να αποκαλύψει τις Μυκήνες και την Τροία και να ανασυνθέσει τα σπαράγματα των ευρημάτων του, με αποτέλεσμα εμείς σήμερα να μπορούμε να έχουμε άμεσα μια συνολική εικόνα επισκεπτόμενοι τους αντίστοιχους αρχαιολογικούς χώρους και τα μουσεία που φιλοξενούν τα ποικίλα ευρήματα των ανασκαφών. Κάτι τέτοιο επιχείρησα με την Πολιτεία του Πλάτωνα, ένα ιδιαίτερα εκτενές έργο στο πρωτότυπο, με πεπλεγμένους διαλόγους, το οποίο όμως υποκρύπτει θησαυρούς που κάποιος θα έπρεπε να τους συναρμόσει και να τους εκθέσει στον σύγχρονο αναγνώστη με τρόπο λιτό, λακωνικό και ευανάγνωστο χωρίς όμως να χάνει την ουσία του έργου. Ως προς την λακωνική αντίληψη περί Πολιτείας, είναι ευρέως γνωστό ότι ο Πλάτων υπήρξε «λακωνίζων», είχε ως πρότυπο εκκίνησης του έργου του το πολίτευμα και την ηθική αυστηρότητα της Σπάρτης για να προβάλλει τελικά την ιδεατή του, ενάρετη πολιτεία, όπου στόχος των φιλοσόφων κυβερνητών της ήταν η πρόσληψη της ουσίας του Αγαθού.
-Πόσο σύγχρονες είναι οι αντιλήψεις του Πλάτωνα, ο οποίος έχει κατηγορηθεί από πολλούς ως «φασίστας»;
Ο αναγνώστης αυτού του έργου θα έρθει άμεσα σε επαφή με εικόνες του σήμερα σχετικά με την κατάπτωση και τον εκφυλισμό των δημοκρατιών οι οποίες λόγω της κατάχρησης των ελευθεριών πολλές φορές αυτοκτονούν μεταπίπτοντας σε στυγνές δικτατορίες. Όσο για το «φασίστας», είναι μια καραμέλα που συχνά πιπιλίζεται από όλους εκείνους που προσπαθούν ως πολίτες να υπεκφύγουν των υποχρεώσεών τους έναντι του κοινωνικού συνόλου, θεωρώντας τον εαυτό τους υπεράνω όλων, υπεράνω του νόμου, και υπεράνω της ενάρετης πολιτείας, στο όνομα της προσωπικής τους ιδιοτέλειας την οποία αποκαλούν «ελευθερία του ατόμου», του ατόμου τους δηλαδή, που κατ’ αυτούς έχει δικαίωμα να καταπατά την ελευθερία του άλλου αλλά όχι του εαυτού τους.
-Είναι όμως αλήθεια ότι ο Πλάτων κατηγοριοποιεί τους ανθρώπους, προβάλλοντας έντονα την αίσθηση της ιεραρχίας, του ανώτερου και του κατώτερου;
Όχι ακριβώς. Προβάλλει κατηγορίες ανθρώπων στην κοινωνία που επί της ουσίας είναι η προβολή των χαρακτηριστικών ενός εκάστου των ανθρώπων. Όταν αναφέρεται στην τριμερή ψυχική συγκρότηση του ανθρώπου με την συναρμογή του λογικού, του θυμοειδούς και του επιθυμητικού, της λογικής δηλαδή που θα πρέπει να υπερέχει και να κυριαρχεί τον θυμό του μεταμορφώνοντάς τον σε θάρρος και ορμή αλλά και των παθών του που προκύπτουν από τις επιθυμίες του για απόκτηση αγαθών, στην ουσία ο ίδιος ο εαυτός μας προδιαγράφει τις τρεις κατηγορίες ανθρώπων της ιδεατής Πολιτείας, τους άρχοντες (λογική), τους φύλακες (θάρρος) και τους δημιουργούς (εργάτες, τεχνίτες που στοχεύουν στη συσσώρευση αγαθών), οι οποίοι όταν αποδέχονται τον ρόλο τους καλλιεργούν τις συνθήκες για την εύρυθμη λειτουργία της Πολιτείας και την επικράτηση της δικαιοσύνης.
Είναι δηλαδή η «Πολιτεία» ένα καθαρά πολιτικό έργο;
Κάθε άλλο. Υπάρχει έντονη επίσης η κοινωνιολογική διάσταση, με ιδιαίτερη έμφαση στον τρόπο με τον οποίο, και για τον οποίο, δημιουργείται μία πόλις, μια ερμηνεία εντελώς σύγχρονη και αποδεκτή σήμερα από όλους, όπως επίσης και τα θέματα της παιδείας και της γνώσεως (ως ανάμνησης των ψυχών για την ουσία των πραγμάτων), σε αντιδιαστολή με την «σκιώδη» πραγματικότητα της καθημερινότητας, όπως την αναπτύσσει γλαφυρά με την παραβολή του σπηλαίου, αλλά και τα κορυφαία θέματα των Ιδεών που υποκρύπτονται πίσω από τον υλικό και εννοιολογικό κόσμο και είναι εγχαραγμένα στην ψυχή του ανθρώπου πριν από τις συνεχείς μετεμψυχώσεις της, όπως τις περιγράφει μέσα από τον μύθο του Ηρός. Πολλά από όσα λέει είναι όντως ρηξικέλευθα, και για του λόγου το αληθές πάντοτε σε όλα τα κρίσιμα σημεία, αφού πρώτα τα αναπτύξω, επισυνάπτω και το πρωτότυπο κείμενο. Γιατί πολλά από όσα λέει μπορεί σε πρώτη ανάγνωση να ηχούν παράδοξα και ενδεχομένως να προκαλούν και αντιρρήσεις. Πάντως το αρχαίο κείμενο θα πείσει τον αναγνώστη ότι όλα όσα διαβάζει τα λέει ο Πλάτων και όχι εγώ. Κατά τα άλλα ο αναγνώστης είναι ελεύθερος να διαμορφώσει και την δική του άποψη ακολουθώντας το του Αριστοτέλη: «Φίλος ο Πλάτων αλλά φιλτέρα η αλήθεια»!!!

Ο Χρίστος Γούδης διετέλεσε Καθηγητής Αστροφυσικής του Πανεπι¬στημίου Πατρών (1981-2014) και, παράλληλα, Διευθυντής του Ινστιτούτου Αστρονομίας και Αστροφυσικής του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθη¬νών (2001-2012). Είναι επίσης ποιητής (γράφει και δημοσιεύει ποίηση από το 1968) αλλά και συγγραφέας πολλών επιστημονικών, πολιτικών, κοινωνιολογικών, ιστορικών και αρχαιογνωστικών έργων. Γνωρίζει επτά ξένες γλώσσες (Αγγλικά, Γερμανικά, Ισπανικά, Ρω¬σικά, Γαλλικά, Ιταλικά και Πορτογαλικά).
Γεννήθηκε στον Πειραιά το 1947. Αποφοίτησε από το Α΄ Πρότυπο Γυμνάσιο Αρρένων Αθηνών το 1964 και το Τμήμα Φυσικής του Πανεπιστημίου Αθηνών το 1969. Μετά την εκπλήρωση των στρα¬τιωτικών του υποχρεώσεων ως έφεδρος σημαιοφόρος του Πολεμι¬κού Ναυτικού (1969-1971), έκανε μεταπτυχιακές σπουδές στην Αστροφυσική στο Πανεπιστήμιο του Μάντσεστερ στην Αγγλία απ’ όπου έλαβε Μάστερ (M.Sc.) και Διδακτορικό (Ph.D.) το 1972 και 1974 αντιστοίχως. Στη συνέχεια εργάστηκε ως ερευνητής στο Τμή¬μα Φυσικής και Αστρονομίας του Πανεπιστημίου του Μάντσεστερ στην Αγγλία έως το 1979 και στο Ινστιτούτο Αστρονομίας Max Planck της Χαϊδελβέργης στη Γερμανία έως το 1981. Ως παρατη¬ρησιακός αστρονόμος έλαβε μέρος σε πολυάριθμες ερευνητικές αποστολές σε μεγάλα αστεροσκοπεία σε ολόκληρο τον κόσμο.
Διετέλεσε Πρόεδρος του Τμήματος Φυσικής κατά τις διετίες 1985-1987 και 1987-1989 και Διευθυντής του Τομέα Θεωρητικής και Μαθηματικής Φυσικής, Αστρονομίας και Αστροφυσικής τα ακαδη¬μαϊκά έτη 1999-2000 και 2000-2001. Κατά την περίοδο 2001 έως 2004 υπήρξε εκπρόσωπος της Ελλάδος στην Συμβουλευτική Ομάδα Κοινής Διαστημικής Πολιτικής (JSSAG: Joint Space Strategy Ad¬visory Group) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος [EC/ESA (European Commission / Eu¬ropean Space Agency)] στις Βρυξέλλες και στο Παρίσι, η οποία επεξεργάστηκε και συνέταξε το ρυθμιστικό πλαίσιο της επίσημης συνεργασίας τους.
Ιδρυτής και πρόεδρος του Δ.Σ. του Ινστιτούτου Εθνικών και Κοινωνικών Μελετών «Ίων Δραγούμης» (2007-2012). Επίσης διετέλεσε περιφερειακός σύμβουλος Αττικής (2011-2014) και δημοτικός σύμβουλος του Δήμου Αθηναίων (2014-2019).
more...
© 2020 - Livemedia. All Rights Reserved